آرشیو

دلیل تجرّد نفس

دلیل تجرّد نفس

مهر 28, 1400

دلیل تجرّد نفس در این بخش حضرت علامه حسن‌زاده آملی اشاره‌ای به یکی از ادلّۀ تجرّد نفس می‌کند که انسان هرچقدر عالم می‌شود و معرفتش ارتقا می‌یابد اشتهایش بیشتر و تقاضایش نسبت به معارف شدیدتر می‌شود. در فرمایش حضرت امیرالمؤمنین ؟ع؟ چنین آمده: «كُلُّ وِعَاءٍ يَضِيقُ بِمَا جُعِلَ فِيهِ، إِلَّا وِعَاءَ الْعِلْمِ، فَإِنَّهُ يَتَّسِعُ بِهِ». شیء […]

مراحل تکامل چیست؟

مراحل تکامل چیست؟

مهر 25, 1400

مراحل تکامل حکیم ناصر خسرو در رساله ای که در جواب نود و یک فقره سوال نگاشته است در آغاز آن می گوید: کمال به قول ارسطو؛ جوهر نفس است، چون وقتی از او پرسیدند که نفس چیست؟ گفت: النفس کمال الجسم طبیعی ذی حیوة بالقوه، یعنی نفس کمال جسم طبیعی است که آن جسم […]

نفس دارای منشأ مادّی

نفس دارای منشأ مادّی

مهر 24, 1400

نفس دارای منشأ مادّی آلات ادراکی انسان مادّی‌اند و جنبۀ جسدی دارند، جنبۀ روحانی ما که نفس باشد، هم منشأش مادّی است؛ پس ما با مادّه و مادّیات سر و کار داریم و لذا مادیون که بیان کردند ما هر چیزی را می‌خواهیم بفهمیم باید از مادّه شروع کنیم، حرف قابل قبولی زده‌اند و اتّفاقاً […]

مکتب مادّی عملی و نظری

مکتب مادّی عملی و نظری

مهر 24, 1400

مکتب مادّی عملی و نظری نویسندۀ کتاب «مقدمه‌ای بر فلسفه» عنوان می‌کند که پیروان مکاتب مادّی قائل به دو مکتب مادّی هستند: یکی مکتب مادّی عملی و دیگری مکتب مادّی نظری. در مکتب مادّی عملی که مربوط به عمل افراد است، توصیۀ‌شان این است که انسان باید به دنبال خوبی‌های مادّی باشد و به آن […]

نقطه، خط و سطح فلسفی

نقطه، خط و سطح فلسفی

مهر 24, 1400

نقطه، خط و سطح فلسفی بین نقطه فلسفی و ریاضی با آن نقطۀ مشهود خودمان روی دفترچه و کاغذ باید تفاوت قائل شویم. بنده با خودکار نقطه‌ای روی کاغذ می‎گذارم، بعد خط‌کش می‎گذاریم و یک خطی به حسب ظاهر می‎کشیم و می‎گوییم که این خط است. سپس دو یا سه خط دیگر در کنارش ضمیمه […]

پیوستگی و گسستگی اجسام

پیوستگی و گسستگی اجسام

مهر 24, 1400

پیوستگی و گسستگی اجسام بحث به اینجا رسید که اجسامی که در ظاهر پیوسته و یکپارچه می‎بینیم آیا در واقع همین‌گونه هستند یا اینکه در واقع گسسته‌اند؛ یعنی از اجزای ریز تشکیل شده‌اند و به همدیگر ضمیمه شده‌اند و به علّت خطای باصره است که یکپارچه دیده می‎‌شوند؟ اکثر حکما در طول تاریخ بر این […]